NEO MAKİNA ve MÜHENDİSLİK A.Ş., kazan ve fırın baca gazındaki atık ısıyı geri kazanan endüstriyel ekonomizör ve reküperatör sistemleri tasarlar ve imal eder. Ekonomizörler baca gazı ısısını besleme suyuna veya proses akışkanına, reküperatörler ise yanma veya proses havasına aktarır; her iki sistem de yakıt tüketimini %5–15 düşürür ve kısa sürede kendini amorti eder.
Ekonomizör Sistemleri: Gaz-Sıvı Isı Transferi
Ekonomizör, kazan çıkışındaki 200–350 °C baca gazının duyulur ısısını kullanarak kazan besleme suyunu, kondens veya proses suyunu ön ısıtan gaz-sıvı eşanjördür. Besleme suyu sıcaklığındaki her 6 °C artış, kazan veriminde yaklaşık %1 kazanç sağlar.
- Kanatçıklı borular: Sınırlı hacimde geniş ısı transfer yüzeyi; spiral veya H tipi kanat, toz yüküne göre kanat aralığı.
- Konstrüksiyon: Borulu tip (yüksek yüzey, düşük basınç kaybı) veya kompakt plakalı tip.
- Malzeme: Karbon çelik (P235GH), kükürtlü yakıtlarda korozyon payı veya AISI 304/316 paslanmaz çelik.
- Yoğuşmalı ekonomizör: Doğalgaz yakıtlı sistemlerde baca gazı çiğ noktasının altına inilerek gizli ısı da kazanılır; %10'a varan ek verim.
Reküperatör Sistemleri: Gaz-Gaz Isı Transferi
Reküperatör, fırın veya kazan baca gazındaki ısıyı yanma havasına ya da proses (kurutma) havasına aktaran gaz-gaz eşanjördür. Yanma havasının her 100 °C ön ısıtılması, yakıt tüketiminde yaklaşık %5 tasarruf sağlar.
- Tipler: Borulu (yüksek toz toleransı), plakalı (kompakt) veya rejeneratif/döner tip (çok yüksek sıcaklık ve kapasite).
- Yüksek sıcaklık malzemeleri: 600 °C üzeri için ısıya dayanıklı çelikler (AISI 310, 1.4841); sızdırmaz kaynak ve genleşme kompansatörleri.
- Çiğ noktası kontrolü: PLC ile baca gazı çıkış sıcaklığı izlenir; by-pass damperi ile asidik yoğuşma önlenir.
- Uygulamalar: Tav ve ısıl işlem fırınları, cam ve seramik fırınları, kurutucular, kızgın yağ kazanları, jeneratör egzozları.
Tipik Uygulama Aralığı
- Baca gazı giriş sıcaklığı: 180 – 900 °C
- Geri kazanılan güç: 50 kW – 10 MW
- Yakıt tasarrufu: ekonomizörde %4–8, yoğuşmalı ekonomizörde %10–15, reküperatörde %5–20 (ön ısıtma sıcaklığına bağlı)
- Standartlar: EN 12952/12953 (kazan entegrasyonu), PED 2014/68/EU, EN 13445; CE
Avantajlar ve Dikkat Noktaları
- Avantaj: En hızlı geri ödemeli enerji verimliliği yatırımı (tipik 1–3 yıl); CO₂ emisyonunda doğrudan azalma; ön ısıtılmış akışkan ile kazan ve fırında daha kararlı işletme.
- Dikkat: Baca gazı asit çiğ noktasının altına kontrolsüz inilirse sülfürik asit korozyonu oluşur; malzeme seçimi ve by-pass otomasyonu şarttır. Baca hattına eklenen her ünite basınç kaybı yaratır; fan kapasitesi ve çekiş hesabı birlikte yapılır.
NEO MAKİNA Farkı
Ekonomizör ve reküperatörler; baca gazı analizi, debi ve sıcaklık profili ile kazan/fırın çekiş değerleri üzerinden ısıl ve akış hesabıyla boyutlandırılır. Mevcut kazan dairelerine retrofit uygulamaları, baca ve kanal revizyonları, by-pass ve otomasyon dahil anahtar teslim yapılır. Kurutma tesisleri için proses hava ön ısıtma entegrasyonu da kapsam dahilindedir.
Sık Sorulan Sorular
Ekonomizör mü reküperatör mü?
Buhar ve sıcak su kazanlarında besleme suyu ön ısıtması için ekonomizör; fırın, kurutucu ve kızgın yağ kazanı gibi su devresi olmayan sistemlerde yanma havası ön ısıtması için reküperatör uygundur.
Ne kadar tasarruf beklenir?
Baca gazı 250 °C'den 130 °C'ye düşürüldüğünde kazan veriminde yaklaşık %5–6 artış sağlanır; kesin değer yakıt tipi ve işletme saatleriyle hesaplanır.
Mevcut kazanıma eklenebilir mi?
Evet. Baca çıkışı ile baca arasına veya mevcut kanal hattına monte edilir; fan kapasitesi ve çekiş kontrol edildikten sonra uygulanır.
Baca gazı verilerinize göre geri kazanım hesabı ve teklif için bizimle iletişime geçin.